Nghĩ về văn hóa xếp hàng ở Việt Nam

Nghĩ về văn hóa xếp hàng ở Việt Nam

 
Ai cũng muốn ăn thua, muốn hơn người khác từ những việc rất nhỏ nhặt. Chen lấn để giành phần hơn chỉ là biểu hiện của “chủ nghĩa anh hùng tiểu nhân”.

 Cách đây gần chục năm, công ty MFC (Music Fan Company) đưa các nghệ sĩ Việt Nam diễn kịch nói ở New York. Cả nhóm ghé trạm nghỉ dọc đường, có siêu thị nhỏ.

 
Tôi và một người bạn Việt kiều vào mua ít đồ ăn. Khi bạn trả tiền, tôi chồm lên xem để còn biết cách thanh toán, liền được nhân viên thu ngân nhắc “Giữ trật tự, đứng đúng vị trí” dù trong hàng chỉ có 2 người. Hơi quê nhưng cảm nhận cái trật tự nghiêm túc của xứ người.
 
Tháng trước, đi nước ngoài. Đang xếp hàng dài làm thủ tục xuất cảnh thì một nhân viên biên phòng đưa cả nhóm người nhà chen vào đầu hàng, tự nhiên như “chuyện thường ngày ở huyện”. Không một lời xin phép hoặc giải thích.
Mọi người im lặng trong nhịn nhục, có lẽ vì quá quen mấy cảnh này. Bực quá, tôi nói trỏng “Bên Mỹ, tổng thống cũng phải xếp hàng”. Nhóm người nhà ưu tiên giả điếc, còn những người khác cười nhếch mép, nhìn tôi như sinh vật lạ.
Tôi nhớ, thời bao cấp, người Việt cũng biết xếp hàng. Ra Hà Nội sau năm 1975, tôi rất nể sự chịu đựng của dân Tràng An. Cái gì cũng xếp hàng. Từ việc mua hộp diêm, gói tăm đến bó rau muống và cả đi vệ sinh cho đến những việc lớn hơn.
Dân Nam bộ chỉ chịu xếp hàng khi những thứ đó bên ngoài không có. Ngược lại, thà mua đắt hơn chứ ít chịu xếp hàng. Chỉ có cảnh chen lấn khi mua vé tàu xe hoặc mua vé xem phim.
 
 Xa rồi cái thời bao cấp, người dân đều tự giác xếp hàng.
 
Khi đất nước đổi mới, kinh tế phát triển, chuyện xếp hàng thời bao cấp lùi vào quá khứ. Việc xếp hàng bây giờ không phải vì thiếu, vì nghèo như xưa mà do đám đông cùng có nhu cầu trong thời điểm nhất định. Lúc đó phải xếp hàng thì mới giải quyết công bằng và hợp lý mọi việc. Bằng không sẽ ùn tắc, hỗn loạn và phát sinh nhiều vấn nạn.
 Vì không biết xếp hàng, ai cũng muốn giành đường nên mới xảy ra kẹt xe thường xuyên. Thiên hạ kẹt xe vì quá đông và trước sau cũng tự giải tỏa. Người Việt tự tạo ra kẹt xe do chen lấn và không có cảnh sát giao thông thì vô phương.
Chuyện xếp hàng là thước đo ý thức công dân và văn hóa ứng xử của các nước. Một số người nước ngoài khi đến Việt Nam đã lắc đầu ngao ngán và khẳng định “Người Việt thích chen lấn chứ không có văn hóa xếp hàng”. Ai cũng muốn ăn thua, muốn hơn người khác từ những việc rất nhỏ nhặt. Chen lấn để giành phần hơn chỉ là biểu hiện của “chủ nghĩa anh hùng tiểu nhân”.
 
 
Trong kinh doanh cũng vậy. Nhiều doanh nghiệp không chịu xếp hàng mà cứ “chen lấn” nhờ mối quan hệ và đồng tiền. Nạn chạy chỗ học, chạy bằng, chạy việc làm, chạy chức, chạy quyền, chạy án… cũng bắt đầu từ đó. Xã hội không hỗn loạn, đảo điên mới lạ.
Tư tưởng ăn thua cay cú từ việc nhỏ tới chuyện lớn hình như là nét tính cách chủ đạo của người Việt? Bắt đầu từ tấm bé trong mỗi gia đình, ra láng giềng rồi đến trường học và ngoài xã hội, đều không muốn xếp hàng.
 Lạ là những tật xấu này chỉ có dịp thi thố trong nước. Ra nước ngoài, người Việt cũng lịch lãm, biết xếp hàng và ứng xử tương đối, chứ không tệ hại như ở nhà.
Tôi học đại học Luật Khoa Sài Gòn trước 1975. Hội trường lớn, mấy ngàn sinh viên, đa phần đi xe đạp và xe buýt. Bãi xe không cần người giữ. Các nhóm cử người thay phiên nhau đi sớm giữ chỗ. Chỉ cần bỏ cuốn tập lên ghế là có chỗ cho người sau. Tất cả sinh viên đều tôn trọng những qui định bất thành văn của giới trí thức tương lai.
 
"Văn hóa" xếp hàng của nhiều người Việt hiện nay khiến không ít người nước ngoài khi đến Việt Nam phải lắc đầu ngao ngán. Ảnh minh họa.
Bàn về văn hóa xếp hàng, nhiều người thường đổ lỗi do dân trí và ý thức cá nhân. Nói vậy chỉ đúng 1/3. Phần còn lại là trách nhiệm của các nhà quản lý. Văn hóa xếp hàng là ISO năng lực quản lý xã hội. Không thể kết luận người nước ngoài tốt hơn nên họ trật tự hơn. Cái chính là xã hội thông qua quản lý các cấp tạo điều kiện cho người dân xếp hàng và buộc họ phải xếp hàng.
Ban đầu là hành chính, nâng dần lên tự giác và trở thành văn hóa ứng xử và bắt đầu từ giáo dục gia đình. Số người Việt kém ý thức và văn hóa lùn không nhiều. Nhưng do quản lý lơ là, thậm chí tiếp tay và thiếu gương mẫu nên cái xấu cứ sinh sôi. Nhiều người tốt bị lôi kéo, thành dạng lưng chừng, ba phải, a dua và thế là cá biệt trở thành phổ biến.
 Muốn phục hồi lại văn hóa xếp hàng của người Việt không khó. Đầu tiên là thay đổi tư duy quản lý. Lãnh đạo càng cao, càng phải gương mẫu xếp hàng từ việc nhỏ nhất. Lãnh đạo không thể đứng trên pháp luật và ngoài cuộc sống. Xã hội nào cũng vậy “Thượng bất chính” thì “Hạ tắc loạn” là đương nhiên.
Nhiệm vụ của nhà quản lý các cấp là phải tạo cho công dân chỗ xếp hàng. Có thể dùng dây thừng để cơ động. Hoặc dùng vạch vôi giới hạn. Chuyên nghiệp hơn thì dùng thanh nhôm.
Chỗ nào đám đông có nhu cầu, chỗ đó phải có chỗ xếp hàng. Ban đầu thì tăng cường thêm người nhắc nhở. Ai chen lấn, vượt rào thì bị cảnh cáo và phải trở lại vị trí sau cùng. Thậm chí xử phạt theo qui định.
Nếu quyết tâm, làm đồng bộ, chỉ cần 1 năm là thay đổi thực trạng, phục hồi được nét đẹp văn hóa xếp hàng của người Việt. 
Theo Bizlive

  • Air 360 Sky Bar
Pose.com.vn
Ý kiến bạn đọc

BÀI LIÊN QUAN

Tình yêu không phải là một cái sân khấu, và những người ta yêu cũng không phải là diễn viên để lần lượt xuất hiện trên cái sân khấu đó sau mỗi lần buông rèm…
Hôm nay, dân tình được phen xôn xao vì đoạn clip ghi hình một người đàn ông - doanh nhân khá nổi tiếng đã có màn động tay động chân khá mạnh bạo với một người phụ nữ trẻ đang có thai.
Một mình đâu phải cô đơn. Bộ tranh của Yaoyao Ma Van As sẽ cho bạn thấy sống một mình tuyệt vời và gây nghiện đến thế nào.
31 tuổi, ung thư phổi giai đoạn 4. Hai thông tin dường như chẳng liên quan gì nhưng hóa ra lại là “lý lịch trích ngang” của một doanh nhân nổi tiếng trong giới start-up Việt: Trương Thanh Thủy (Thủy Muối).
Đang có công việc ổn định và tổ ấm lý tưởng, Nguyệt Ánh đã bỏ lại tất cả để bôn ba khắp nơi, vì cô chọn sống như một người vô gia cư.
Trận lũ quét tại huyện Mù Cang Chải (tỉnh Yên Bái) xảy ra vào ngày 3-8 vừa qua đã gây ra nhiều thiệt hại cả về người và tài sản. Chỉ trong vòng 15 phút ngắn ngủi, nước lũ đã cuốn đi hàng chục ngôi nhà. Trong khoảnh khắc giữa sự sống và cái chết đó vẫn sán
Sức hấp dẫn của một người có đôi khi không phải sinh ra đã có mà được hình thành qua cách cư xử, hành động của người đó. Và nếu chẳng may bạn mắc phải những sai lầm này, rất có thể sức hấp dẫn của bạn trong mắt người khác sẽ tụt giảm nghiêm trọng đấy!
Thế mới thấy, việc "lên đồ" ra sân bay lại quan trọng hơn bạn tưởng nhiều đấy!
Xinh đẹp, tài năng, cô gái 25 tuổi khiến nhiều người thán phục chí hướng làm giàu của mình.
Nhiều người trong chúng ta chấp nhận suy nghĩ mình không phải là người khỏe mạnh nhất hành tinh. Tuy nhiên, nghiên cứu mới cảnh báo suy nghĩ tiêu cực lại cực kì nguy hiểm.
Nữ phi công Luana Torres đã từ bỏ tấm bằng đại học để thực hiện ước mơ chinh phục bầu trời.
Các trang web này đều đã được cộng đồng Reddit/Beermoney với hơn 160,000 thành viên thảo luận và lựa chọn kỹ càng.
Nếu bạn là người nổi tiếng và đang trong một cuộc tình bí mật thì hãy đọc ngay bí kíp này để đề phòng một ngày vô tình trở thành Soobin Hoàng Sơn hay Hiền Hồ “phiên bản 2.0”.
Chưa bao giờ như lúc này, họ thấy lại được là chính mình của ngày xưa: vui tươi, vô ưu, xung quanh tình bạn thương mến thương!
Chỉ cần giới trẻ tìm thấy ước mơ và đam mê của mình, họ sẽ tìm cách để theo đuổi chúng.

BÀI ĐỌC NHIỀU

BÀI VIẾT MỚI

Liên quan đến nghi vấn Lý Phương Châu ngoại tình trước khi ly hôn, theo bằng chứng trên mạng xã hội thì chính Lâm Vinh Hải cũng đã biết điều đó nhưng hoàn toàn im lặng.
Trước Huyền Baby, nhiều sao Việt cũng đã sớm sở hữu những món phụ kiện tuy nhỏ xíu nhưng lại có giá lên tới hàng tỷ đồng.
BST với phiên bản giới hạn, thiết kế cực kì đơn giản mà vẫn rất đẳng cấp và mang đậm dấu ấn của Victoria Beckham.
Những năm qua làng thời trang thế giới tiếp nhận vô số những xu hướng thời trang. Trong số đó có những item thời trang vẫn “gây mưa bão” cho đến thời điểm hiện tại.
Muốn trải nghiệm cảm giác trong nhà tù, du khách có thể tới những khách sạn đặc biệt dưới đây.
Muốn diện sơmi chuẩn mốt, các nàng chỉ cần khoanh vùng 8 gợi ý dưới đây là đủ
Kunjanita Prim Kunchonnaayutthaya là một trong số những biên tập viên truyền hình xinh đẹp có mặt ở Malaysia.
Cư dân mạng thi nhau chỉ trích nhan sắc thảm họa nhưng lại xuýt xoa trước thân hình hoàn mỹ của mỹ nhân chuyển giới đình đám nhất xứ Hàn.
Những mẹo nhỏ giúp việc kẻ viền mắt dễ dàng hơn ngay cả với những cô nàng vụng về nhất.
Những gợi ý dưới đây sẽ tạo cảm hứng cho các quý cô kết hợp đồ trong tháng 8 này.
Cùng điểm danh những mẫu hình xăm đang cực kỳ được ưa chuộng năm 2017 này nhé
Nghề ring girl cần nhan sắc, nhưng chỉ đẹp thôi thì chưa đủ!
Đêm tiệc độc đáo tại Air 360 Sky Lounge với tên gọi Seoul Sensation với sự góp mặt của DJ Duy Tuấn và Kimmese hứa hẹn sẽ là một đêm tiệc đáng nhớ cùng các bản Kpop cực hay.
Mỗi lần đi tắm, hay thay quần áo, thấy ngực của mình không đều nhau kiểu một bên to một bên nhỏ khiến chị em không khỏi thắc mắc. Vậy thì sự không cân xứng này có gì đáng để chúng ta lo cuống cuồng cuồng lên?
Mẹ Erik làm tạp vụ, mẹ Angela Phương Trinh bán xôi, bố Hoa hậu Phạm Hương làm thợ đánh véc-ni... Nhưng cũng chính nhờ những người bố mẹ như thế mà các ngôi sao showbiz ngày càng thành công.