Nghĩ về văn hóa xếp hàng ở Việt Nam

Nghĩ về văn hóa xếp hàng ở Việt Nam

 
Ai cũng muốn ăn thua, muốn hơn người khác từ những việc rất nhỏ nhặt. Chen lấn để giành phần hơn chỉ là biểu hiện của “chủ nghĩa anh hùng tiểu nhân”.

 Cách đây gần chục năm, công ty MFC (Music Fan Company) đưa các nghệ sĩ Việt Nam diễn kịch nói ở New York. Cả nhóm ghé trạm nghỉ dọc đường, có siêu thị nhỏ.

 
Tôi và một người bạn Việt kiều vào mua ít đồ ăn. Khi bạn trả tiền, tôi chồm lên xem để còn biết cách thanh toán, liền được nhân viên thu ngân nhắc “Giữ trật tự, đứng đúng vị trí” dù trong hàng chỉ có 2 người. Hơi quê nhưng cảm nhận cái trật tự nghiêm túc của xứ người.
 
Tháng trước, đi nước ngoài. Đang xếp hàng dài làm thủ tục xuất cảnh thì một nhân viên biên phòng đưa cả nhóm người nhà chen vào đầu hàng, tự nhiên như “chuyện thường ngày ở huyện”. Không một lời xin phép hoặc giải thích.
Mọi người im lặng trong nhịn nhục, có lẽ vì quá quen mấy cảnh này. Bực quá, tôi nói trỏng “Bên Mỹ, tổng thống cũng phải xếp hàng”. Nhóm người nhà ưu tiên giả điếc, còn những người khác cười nhếch mép, nhìn tôi như sinh vật lạ.
Tôi nhớ, thời bao cấp, người Việt cũng biết xếp hàng. Ra Hà Nội sau năm 1975, tôi rất nể sự chịu đựng của dân Tràng An. Cái gì cũng xếp hàng. Từ việc mua hộp diêm, gói tăm đến bó rau muống và cả đi vệ sinh cho đến những việc lớn hơn.
Dân Nam bộ chỉ chịu xếp hàng khi những thứ đó bên ngoài không có. Ngược lại, thà mua đắt hơn chứ ít chịu xếp hàng. Chỉ có cảnh chen lấn khi mua vé tàu xe hoặc mua vé xem phim.
 
 Xa rồi cái thời bao cấp, người dân đều tự giác xếp hàng.
 
Khi đất nước đổi mới, kinh tế phát triển, chuyện xếp hàng thời bao cấp lùi vào quá khứ. Việc xếp hàng bây giờ không phải vì thiếu, vì nghèo như xưa mà do đám đông cùng có nhu cầu trong thời điểm nhất định. Lúc đó phải xếp hàng thì mới giải quyết công bằng và hợp lý mọi việc. Bằng không sẽ ùn tắc, hỗn loạn và phát sinh nhiều vấn nạn.
 Vì không biết xếp hàng, ai cũng muốn giành đường nên mới xảy ra kẹt xe thường xuyên. Thiên hạ kẹt xe vì quá đông và trước sau cũng tự giải tỏa. Người Việt tự tạo ra kẹt xe do chen lấn và không có cảnh sát giao thông thì vô phương.
Chuyện xếp hàng là thước đo ý thức công dân và văn hóa ứng xử của các nước. Một số người nước ngoài khi đến Việt Nam đã lắc đầu ngao ngán và khẳng định “Người Việt thích chen lấn chứ không có văn hóa xếp hàng”. Ai cũng muốn ăn thua, muốn hơn người khác từ những việc rất nhỏ nhặt. Chen lấn để giành phần hơn chỉ là biểu hiện của “chủ nghĩa anh hùng tiểu nhân”.
 
 
Trong kinh doanh cũng vậy. Nhiều doanh nghiệp không chịu xếp hàng mà cứ “chen lấn” nhờ mối quan hệ và đồng tiền. Nạn chạy chỗ học, chạy bằng, chạy việc làm, chạy chức, chạy quyền, chạy án… cũng bắt đầu từ đó. Xã hội không hỗn loạn, đảo điên mới lạ.
Tư tưởng ăn thua cay cú từ việc nhỏ tới chuyện lớn hình như là nét tính cách chủ đạo của người Việt? Bắt đầu từ tấm bé trong mỗi gia đình, ra láng giềng rồi đến trường học và ngoài xã hội, đều không muốn xếp hàng.
 Lạ là những tật xấu này chỉ có dịp thi thố trong nước. Ra nước ngoài, người Việt cũng lịch lãm, biết xếp hàng và ứng xử tương đối, chứ không tệ hại như ở nhà.
Tôi học đại học Luật Khoa Sài Gòn trước 1975. Hội trường lớn, mấy ngàn sinh viên, đa phần đi xe đạp và xe buýt. Bãi xe không cần người giữ. Các nhóm cử người thay phiên nhau đi sớm giữ chỗ. Chỉ cần bỏ cuốn tập lên ghế là có chỗ cho người sau. Tất cả sinh viên đều tôn trọng những qui định bất thành văn của giới trí thức tương lai.
 
"Văn hóa" xếp hàng của nhiều người Việt hiện nay khiến không ít người nước ngoài khi đến Việt Nam phải lắc đầu ngao ngán. Ảnh minh họa.
Bàn về văn hóa xếp hàng, nhiều người thường đổ lỗi do dân trí và ý thức cá nhân. Nói vậy chỉ đúng 1/3. Phần còn lại là trách nhiệm của các nhà quản lý. Văn hóa xếp hàng là ISO năng lực quản lý xã hội. Không thể kết luận người nước ngoài tốt hơn nên họ trật tự hơn. Cái chính là xã hội thông qua quản lý các cấp tạo điều kiện cho người dân xếp hàng và buộc họ phải xếp hàng.
Ban đầu là hành chính, nâng dần lên tự giác và trở thành văn hóa ứng xử và bắt đầu từ giáo dục gia đình. Số người Việt kém ý thức và văn hóa lùn không nhiều. Nhưng do quản lý lơ là, thậm chí tiếp tay và thiếu gương mẫu nên cái xấu cứ sinh sôi. Nhiều người tốt bị lôi kéo, thành dạng lưng chừng, ba phải, a dua và thế là cá biệt trở thành phổ biến.
 Muốn phục hồi lại văn hóa xếp hàng của người Việt không khó. Đầu tiên là thay đổi tư duy quản lý. Lãnh đạo càng cao, càng phải gương mẫu xếp hàng từ việc nhỏ nhất. Lãnh đạo không thể đứng trên pháp luật và ngoài cuộc sống. Xã hội nào cũng vậy “Thượng bất chính” thì “Hạ tắc loạn” là đương nhiên.
Nhiệm vụ của nhà quản lý các cấp là phải tạo cho công dân chỗ xếp hàng. Có thể dùng dây thừng để cơ động. Hoặc dùng vạch vôi giới hạn. Chuyên nghiệp hơn thì dùng thanh nhôm.
Chỗ nào đám đông có nhu cầu, chỗ đó phải có chỗ xếp hàng. Ban đầu thì tăng cường thêm người nhắc nhở. Ai chen lấn, vượt rào thì bị cảnh cáo và phải trở lại vị trí sau cùng. Thậm chí xử phạt theo qui định.
Nếu quyết tâm, làm đồng bộ, chỉ cần 1 năm là thay đổi thực trạng, phục hồi được nét đẹp văn hóa xếp hàng của người Việt. 
Theo Bizlive

  • Air 360 Lunar NY
Pose.com.vn
Ý kiến bạn đọc

BÀI LIÊN QUAN

Sống lẻ loi ở một thành phố xa lạ, công việc ngập đầu hay FA quá lâu năm, bạn nghĩ đó chính là những lý do khiến bạn không bao giờ thấy hạnh phúc sao? 
Vậy nên người ta mới có câu "chỉ mất 2 năm để học nói, nhưng phải mất cả đời để học cách im lặng".
Theo quan điểm của nhân tướng học, nhìn tướng răng ở phụ nữ có thể đoán biết được số vận sang hèn.
"Love yourself" là câu quote mà bạn nên nhớ vào năm 2017 để luôn cảm thấy vui vẻ và hạnh phúc trong cuộc sống.
Vẫn là bạn, nhưng là phiên bản được “update” hoàn hảo hơn. Chàng đã sẵn sàng để thay đổi tích cực chưa?
"Người khôn ngoan mang tất cả tài sản vào trong đầu" - T. Man.
Bạn vẫn còn trẻ chán nhưng ai cũng gọi bạn là “Gái già” ư? Nếu không biết tại sao mình lại có biệt danh đấy thì chắc chắn phải tìm hiểu 12 điều sau đây nhé!
Trong cuộc sống này dù muốn dù không đôi lúc bạn cũng sẽ bị rơi vào thế được mượn tiền, vậy nếu không muốn cho mượn thì làm thế nào đây?
Thành công đôi khi không phải điều gì quá lớn lao đâu, nếu bạn làm được những điều này chứng tỏ bạn đã làm rất tốt rồi, dù có thể bạn chưa nhận ra.
Không mất quá nhiều thời gian để bạn nhận ra đâu là người giỏi, đâu là người dở đâu. Không chỉ là trong môi trường công việc, quan sát cách họ phản ứng, hành động và cư xử với mọi người là sẽ ra ngay thôi.
Phụ nữ Pháp luôn được ngưỡng mộ bởi phong cách “je ne sais quoi” – chính là đẹp và quyến rũ một cách tự nhiên không cần cố gắng.
Người ta bảo tình bạn mà dài tới 10 năm và hơn thế, khi ấy nó đã trở thành tình thân. Có thật không nhỉ?
Có một số quy tắc cơ bản trong cuộc sống khiến ta trở nên lịch sự hơn trong mắt người khác mà không phải ai cũng biết.
Hôm nay là 30 Tết, ngày cuối cùng của năm rồi này. Hãy check lại một lượt những việc nhất định phải hoàn thành xong trong hôm nay, bạn nhé!
Những doanh nhân thường làm những gì trước khi kết thúc một ngày?

BÀI ĐỌC NHIỀU

BÀI VIẾT MỚI

Mới đây, nhiều fan hâm mộ đã lên tiếng tố cô nàng này chỉ đang giả vờ sang chảnh chứ thực ra chẳng giàu có gì như người ta vẫn tưởng.
Những loài cây cảnh đặc biệt không giống ai đã được chúng tôi tổng hợp dưới đây giúp bạn có thêm lựa chọn thú vị trong việc trang trí nhà.
Hoa hậu Điện ảnh 2016 sở hữu hơn 40 chiếc túi, trong đó một nửa đến từ thương hiệu Hermes đắt đỏ.
Chill Sky Bar Rooftop AB tower, 76A Lê Lai, Q. 1, TP. HCM
Bức ảnh gia đình có sự xuất hiện của 3 cô con gái mặt đẹp đáng chuẩn khiến dân mạng đúng ngồi không yên. Nhiều chàng trai tình nguyện ở rể cho ông bố may mắn này.
Mới đây, Instagram đã bắt đầu cho phép người dùng đăng album ảnh, sau nhiều năm chỉ cho phép đăng một ảnh hoặc một video mỗi lần.
Chỉ trên đường đi dự một cuộc họp, mà Kylie Jenner đã thu hút nhiều sự chú ý vì quá sexy.
Chỉ là tấm biển quảng cáo thô sơ mà giờ đây nó đã trở thành trào lưu “cực hot” trong cộng đồng mạng rồi nhé.
Nữ ca sĩ Hồ Ngọc Hà diện trang phục vô cùng gợi cảm khi tham dự “Tuần lễ thời trang Gucci Thu Đông – Milan 2017” cùng nhiều ngôi sao nổi tiếng thế giới.
Thương hiệu Mai Tube của Hàn vừa ra mắt bộ tuýp màu mỹ phẩm cho phép các tín đồ làm đẹp tha hồ "hô biến" ra hàng chục màu son theo sở thích cá nhân.
Kim Kardashian bị rò rỉ thêm một đoạn băng sex và đã lên tiếng về vụ việc.
Bạn thích túi xách nhỏ xinh vừa vặn nhưng lại có quá nhiều đồ cần mang theo? Tin vui là Gucci vừa lăng xê xu hướng đeo cả 3 túi xách cùng lúc trong bộ sưu tập Fall 2017.
Ngoài "Kong: Skull Island", còn nhiều phim nước ngoài có bối cảnh đẹp miên man tại Việt Nam có thể bạn từng biết!
Thời tiết ở London những ngày qua không rét như New York. Vì thế, phong cách ăn mặc của các tín đồ cũng thoải mái và sinh động hơn.
Sự đa dạng về kiểu dáng, chất liệu, màu sắc của chân váy bút chì giúp siêu mẫu 9x khoe vóc dáng hoàn hảo của mình.