Vị truyền thống trong mâm cỗ Tết ba miền

Vị truyền thống trong mâm cỗ Tết ba miền

Ngọc Tuyết
 
Không chỉ là những món ngon cho gia đình sum họp mà mâm cỗ Tết còn thể hiện sự tưởng nhớ, lòng biết ơn của con cháu với ông bà, tổ tiên.

1/ Mâm cỗ Tết miền Bắc 

Theo truyền thống, mâm cỗ Tết ở miền Bắc thường gồm bốn bát và bốn đĩa, tượng trưng cho tứ trụ, bốn mùa và bốn phương. Thứ tự thưởng thức các món cũng rất được người miền Bắc chú trọng, không thể qua loa, lộn xộn. Theo đúng trình tự thì các món bày trên đĩa sẽ được dùng trước, thường là nhắm với rượu và ăn chung với xôi sau đó mới đến các món bày trong bát.
 
Bốn đĩa gồm: đĩa thịt gà, đĩa thịt lợn, đĩa giò lụa và đĩa chả quế; Đặc biệt, trên mâm cỗ phải luôn có một đĩa xôi gấc để mong ước nhiều điều may mắn trong năm mới.
 
 Giò lụa tưởng chừng đơn thuần nhưng lại là món ăn không thể thiếu trong mâm cơm Tết. 
 
Bốn bát gồm: bát chân giò hầm măng, bát bóng thả, bát miến dong và bát mọc nấm thả. Canh chân giò hầm măng phải được nấu bằng thứ chân giò đủ nạc đủ mỡ cùng với măng lưỡi lợn phơi khô. Giữa bát canh có một miếng thịt ba chỉ được cắt vuông vức, khía làm tư để khi ninh nhừ thịt sẽ nứt ra thành bốn góc. Hành tươi được thả vào nồi canh trần chín sau đó vớt ra vắt lên trên miếng thịt để điểm xuyết như bông hoa xanh tươi mát trong bát canh.
 
Canh măng.
 
Với những gia đình khá giả, giàu có thì bốn bát, bốn đĩa được biến tấu thành sáu bát, sáu đĩa hoặc tám bát, tám đĩa tượng trưng cho phát lộc, phát tài. Bốn bát thêm gồm bát su hào thái chỉ ninh kỹ, bát chim câu hầm nguyên con, bát gà tần hoặc bào ngư hay vi cá hầm. Bốn đĩa thêm gồm đĩa thịt đông, đĩa giò thủ, đĩa nem rán và đĩa nộm su hào, đĩa nộm rau cần, cuốn diếp hay cuốn bỗng.
 
Đĩa nem rán, món ăn không thể thiếu trong dịp bữa cơm Tết miền Bắc.Ngoài ra, mâm cỗ Tết ở miền Bắc không thể thiếu được bánh chưng ăn kèm với hành muối cũng như đĩa dưa chua để chống ngấy.
 
 Bánh chưng - hành muối là cặp đôi không luôn đi song hành với nhau.
 
Ngày nay, cỗ Tết miền Bắc vẫn giữ trong mình những nét cổ truyền, đậm đà bản sắc dân tộc nhưng cũng dần dà mang hơi thở hiện đại với nhiều món ăn mới lạ, đặc sắc du nhập từ các vùng miền khác để làm phong phú hơn bữa cơm ngày đoàn tụ.
 
Những món ăn mới lạ càng làm cho mâm cơm Tết thêm phong phú, màu sắc.
 
Đồ tráng miệng ngày Tết ở miền Bắc cũng cầu kỳ với các loại mứt sen, mứt quất, mứt gừng, chè kho... Sau khi dùng bữa xong, cả nhà thư tha ngồi nhâm nhi chén trà ngon với miếng mứt thơm thảo mới thấy ý nghĩa trọn vẹn của ngày sum vầy.
 
 
2/ Mâm cỗ Tết miền Trung
 
Miền Trung nằm giữa hai đầu đất nước với khí hậu quanh năm khắc nghiệt nên mâm cỗ của người miền Trung chăm chút và chú ý nhiều hơn đến khả năng bảo quản, tuy nhiên vẫn có những món nước và món mặn theo truyền thống. 
 
 
Món nước thường có giò heo hầm, cá đồng nấu ám, gà tiềm hạt sen, canh hoa kim châm nấu với miến, tôm và thịt heo. Món mặn thường có nem chả, gà rô ti, tôm rim với thịt heo kho tàu, cuốn ram, thịt heo luộc, thịt gà xé phay, các thứ rau củ quả hay măng khô xào với lòng mề gà hoặc tôm và thịt heo. Ngoài ra còn có các món khô như: nem, tré, thịt heo hay thịt bò ngâm nước mắm, bánh tét cắt lát hoặc bánh chưng ăn kèm với dưa món. 
 
Dưa món cũng là món ăn không thể thiếu trong mâm cơm Tết miền Trung, cũng như dưa hành của người miền Bắc.
 
Mâm cỗ Tết miền Trung cũng rất nhiều món ăn đặc sắc với cách chế biến phong phú nhưng hầu hết đều là các món mặn, đậm đà gia vị để bảo quản được lâu: nem lụi, bò nướng sả ớt, heo quay, gà quay, bò nấu thưng, củ cải kho nạc heo, thịt nạc rim, hon... Ngoài ra, mâm cỗ Tết ở đây còn có các món như thịt bò, thịt heo ngâm nước mắm.
 
 
Miền Trung còn là nơi nổi bật với thói quen “cuốn” nên trong mâm cỗ không thể thiếu các món bánh tráng, rau sống cuốn. Bên cạnh đó còn có các món trộn như: thịt gà trộn rau răm, vả trộn, măng trộn, mít trộn làm khai vị.
 
 
Đồ ngọt tráng miệng của người miền Trung cũng có đủ các loại mứt: mứt gừng, mứt me, mứt quất, mứt sen, các loại bánh ngũ sắc, bánh phục linh, bánh sen tán, bánh in bột nếp, các loại bánh đậu xanh nhuộm màu nặn theo hình trái cây, kết thành nhánh cây... rất nghệ thuật. Các loại bánh mứt ngọt đậm, được sấy kỹ nên có thể dùng ăn dần đến cả tháng vẫn không bị hỏng. 
 
Bánh đậu xanh trái cây rực rỡ sắc màu đặc trưng của người Huế. 
 
3/ Mâm cỗ Tết miền Nam
 
Trái ngược với thời tiết giá rét của miền Bắc, miền Nam vào Tết không khí vẫn còn vương nắng nóng. Với đặc thù nhiều sản vật trù phú, cây trái sum suê nên cỗ Tết ở đây có phần phong phú và ít nặng nề về nghi thức, kỹ lưỡng như của miền Bắc. Trên thực tế mâm cỗ Tết phương Nam thể hiện đậm nét văn hóa mộc mạc, không cầu kỳ trong chế biến và bày biện, sử dụng nhiều nguyên liệu từ tự nhiên hơn là nuôi trồng.
 
Mâm cỗ Tết miền Nam đơn giản, phóng khoáng.
 
Các món nguội chiếm đa số trong mâm cỗ Tết của người Nam. Cỗ có bánh tét đi kèm với đĩa củ cải ngâm nước mắm; thịt heo và trứng vịt kho nước dừa ăn với dưa giá hay kiệu chua, thịt heo luộc chấm nước mắm, giò heo nhồi, lạp xưởng tươi, gỏi bì heo cuốn, chả giò, gỏi tôm thịt ngó sen, tôm khô củ kiệu, phá lấu, canh măng (được nấu bằng măng tươi chứ không phải măng khô như miền Bắc)… 

Tai heo ngâm giấm cũng là món ăn đặc trưng trong mâm cỗ của người miền Nam. 

Đặc biệt, đối với người Nam, hai món: thịt kho Tàu và canh khổ qua nhồi thịt là những món ăn không thể thiếu trong bất cứ nhà nào. Người dân Nam Bộ nấu món này làm cỗ Tết với ý nghĩa cầu mong cho cơ cực của năm cũ qua đi (khổ qua = sự khổ trôi qua) và chào đón năm mới tốt đẹp hơn. Món thịt kho Tàu lại có ý nghĩa thể hiện sự cầu mong cho luôn có nước ngọt tẩy rửa nước mặn đồng chua để mùa màng được xanh tốt. 
 
Thịt heo và trứng kho nước dừa ăn kèm với dưa giá và kiệu chua…
 
Một điểm khác biệt nữa giữa mâm cỗ Tết miền Nam với mâm cỗ Tết miền Bắc chính là bánh tét. Bánh tét miền Nam rất đa dạng cả về hương vị lẫn màu sắc. Mỗi loại bánh tét lại có cách kết hợp nguyên liệu, tạo hình và màu sắc khác nhau. Đó có thể là đòn bánh tét có phần nếp bên ngoài trộn lẫn với dừa nạo, đậu đen, lá cẩm, lá dứa….để cho ra đời những mẻ bánh với màu sắc bắt mắt.
 
Các loại nhân bên trong đòn bánh tét cũng vô cùng phong phú từ nhân đậu xanh với mỡ truyền thống, đến nhân chuối, nhân thập cẩm, nhân đậu xanh trứng muối… Có khi đòn bánh tét còn được người làm bánh tạo dáng để khi cắt ra có thể trưng bày thành hình hoa mai, chữ Thọ, chữ Phúc….
 
 
 
Các loại bánh mứt ở miền Nam cũng rất phong phú: mứt dừa, mứt me, mứt mãng cầu, gừng dẻo, thèo lèo, kẹo chuối... với vị ngọt đặc trưng phần. So với 2 miền còn lại, các loại mứt miền Nam hơn hẳn về loại và sự phong phú.
 
Ngày nay, cuộc sống bộn bề nên mâm cỗ dường như không còn giữ được vẻ  truyền thống thuần túy mà giao thoa nhiều nét hiện đại. Tuy nhiên dù thế nào, những nét cơ bản nhất như bánh chưng, bánh tét, thịt kho, canh măng... vẫn được giữ nguyên theo đúng nét truyền thống.
 
 Theo Đỗ Linh / Trí Thức Trẻ

 


  • Air 360 Sky Bar
  • Chill Banner Article Details
Pose.com.vn
Ý kiến bạn đọc

BÀI LIÊN QUAN

Trong đầu bạn sẽ bật ra ngay câu hỏi: "Vì sao?" đúng không? Hãy xem câu trả lời dưới đây nhé.
Giải quyết ấn đề trằn trọc, khó ngủ, hay thức khuya... 1 cách dễ dàng bằng thực phẩm!
Bạn có biết mình có thể chống lão hóa chỉ với các loại thực phẩm có sẵn trong bếp hay không?
Hãy bỏ ngay suy nghĩ "ăn tạm" bất cứ loại thực phẩm nào khi bụng rỗng đi nhé! Nó cực có hại cho sức khỏe của bạn đấy!
Thịt là món ăn bổ dưỡng và được chế biến thành nhiều món hấp dẫn. Tuy nhiên, một số cách chế biến hàng ngày lại vô tình khiến chúng gây tác dụng phụ làm ảnh hưởng đến sức khỏe, thậm chí về lâu dài còn tăng nguy cơ ung thư.
Với công dụng giúp cơ thể đốt cháy nhiều calo nhất có thể, một số loại thực phẩm được xem như trợ thủ đắc lực trong quá trình giảm cân của nhiều người.
Với tỉ lệ cơm - rau - thịt hợp lý dưới đây, bạn có thể thưởng thức bữa ăn giàu dinh dưỡng mà không lo tăng cân!
Vào siêu thị bây giờ không khác gì ma trận, mà chỉ lơ đễnh một chút thôi là bạn đã có thể vác về nhà hàng túi lớn túi bé toàn thực phẩm rác với đồ ăn có hại cho sức khỏe. Đọc vị và chấm điểm độ “lành mạnh” cho các món thực phẩm, bạn đã biết cách chưa?
Những thứ bạn nghĩ rằng có lợi cho cuộc chiến giảm cân hay giữ gìn sức khỏe hóa ra lại có hại và ngược lại!
Thiên đường ẩm thực của giới trẻ luôn luôn rất phong phú và hấp dẫn. Tuy nhiên, một số món trong chúng lại tiềm ẩn những nguy cơ gây nguy hại đến sức khỏe của chúng ta.
Liệu bạn sẽ là một anh chàng hay ghen, thích kiểm soát hay nghiện game hơn...nghiện người yêu đây?
Đừng tưởng chỉ nhịn cơm là bạn đã “an toàn”. Có rất nhiều thực phẩm quen thuộc nhưng khiến bạn béo nhanh hơn ăn tinh bột nữa đấy!
Bạn ám ảnh về việc ăn nhiều gây tăng cân? Hãy dẹp bỏ quá trình kiểm soát calories cực khổ, thỏa thích ăn no mà vẫn giữ dáng hiệu quả nhờ 5 mẹo dưới đây!
Các thực phẩm sau giúp điều hòa hoạt động của kinh nguyệt, giảm các cơn đau bụng cũng như hiệu ứng phụ do rối loạn hormone như mệt mỏi, cáu gắt hoặc nổi mụn.
Là loại vi khuẩn đứng sau hàng loạt bệnh tiêu hóa nguy hiểm, E.coli có thể "ẩn nấp" trong những món ăn cực quen thuộc quanh bạn!

BÀI ĐỌC NHIỀU

BÀI VIẾT MỚI

Loạt ảnh đời thường quá gợi cảm của “bà mẹ nhí” khiến cánh mày râu rạo rực.
Không phải quý cô nào cũng hiểu được cách thoa son môi sao cho đúng cách, để thỏi son phát huy hết công dụng trong việc điểm tô nhan sắc của mình.
Vụ việc Kim muốn li dị chồng do anh đang gặp khó khăn chỉ là lời đồn thổi không có thật.
Bùng nổ đêm nhạc EDM cùng 10.000 khán giả, DJ KSHMR, R3hab và Alan Walker.
Son dưỡng chỉ đóng vai phụ trong gia đình mỹ phẩm trang điểm nhưng lại là một thành phần thiết yếu, bất cứ quý cô nào cũng phải có để giữ làn môi luôn mượt mà.
Chân dài bước ra từ cuộc thi The Face- Kim Chi vừa tung loạt ảnh đẹp ''hút mắt'' trong những thiết kế giúp cô khoe khéo bờ vai gợi cảm.
Chiếc túi đựng đồ trang điểm mà bạn mang theo hàng ngày thực tế lại đang chứa quá nhiều những món đồ không cần thiết đấy!
Gigi Hadid vừa mới chia sẻ về bệnh tình của mình và khẳng định việc uống thuốc là lý do khiến cô ngày càng gầy đi.
Phim đến 14/2 năm 2017 mới chiếu mà soundtrack đã làm dân tình đứng ngồi không yên rồi!
QUI - Cuisine · Mixology (QUI Lounge) 22 - 22 Bis Lê Thánh Tôn, Q. 1, TP. HCM. Hotline: 08 3828 8828
Từ những bức ảnh hết sức bình thường, chỉ mất vài 3 giây "hóa phép", những bức vẽ tuyệt đẹp đã ra đời.
Envy Club - 74 - 76 Nam Kỳ Khởi Nghĩa, Q. 1, TP. HCM. Hotline: 08 3913 8168.
Trong phần hai này, rất nhiều cảnh nóng đã trở thành tâm điểm của sự chú ý. Bạn đã sẵn sàng để gặp lại Mr. Grey chưa?
Những cái tên như Phạm Hương, Huyền My... đều là những mỹ nhân sở hữu lượng thu nhập "khủng" trong năm 2016.
Là con gái ngại gì mà không thử xu hướng trang điểm mới để thật lấp lánh cuốn hút mọi ánh nhìn trong mùa đông này?